BAS ISO 5725-2:2013

1.1 Ovim dijelom standarda ISO 5725 - proširuju se opšti principi kojih se treba pridržavati prilikom planiranja eksperimenata za numeričko procjenjivanje preciznosti metoda mjerenja posredstvom međulaboratorijskog eksperimenta; - obezbjeđuje se detaljni praktični opis osnovne metode za rutinsko korišćenje u procjenjivanju preciznosti metoda mjerenja; - obezbjeđuje se uputstvo za sve osoblje koje se bavi planiranjem, izvođenjem ili analiziranjem rezultata ispitivanja za procjenjivanje preciznosti. NAPOMENA 1 Modifikacije ove osnovne metode za posebne namjene date su u drugim dijelovima standarda ISO 5725. U Prilogu B dati su praktični primjeri procjenjivanja preciznosti metoda mjerenja pomoću eksperimenta. 1.2 Ovaj dio standarda ISO 5725 odnosi se isključivo na metode mjerenja koje koriste mjerenja na neprekidnoj skali i daju samo jednu vrijednost kao rezultat ispitivanja, iako ova jedna vrijednost može da bude rezultat izračunavanja od skupa opažanja. 1.3 Pretpostavlja se da su u planiranju i izvođenju eksperimenta preciznosti uzeta u obzir sva načela izložena u ISO 5725-1. Osnovna metoda koristi isti broj rezultata ispitivanja u svakoj laboratoriji, s analiziranjem istih nivoa ispitnog uzorka svake laboratorije, tj. uravnoteženog ravnomjernog nivoa eksperimenta. Osnovna metoda se primjenjuje u postupcima koji su standardizovani i koji se obično koriste u brojnim laboratorijama. NAPOMENA 2 Radni primjeri su dati radi prikazivanja uravnoteženih ravnomjernih skupova rezultata ispitivanja, mada je u jednom primjeru bio izložen promjenljiv broj replikata po ćeliji (neuravnoteženi projekat), a u drugom su bili izostavljeni neki podaci. To je zato što jedan eksperiment planiran da bude uravnotežen može postati neuravnotežen. Razmatraju se takođe i rasute vrijednosti i usamljene vrijednosti. 1.4 Statistički model u tački 5 standarda ISO 5725-1:1994 prihvaćen je kao pogodna osnova za interpretaciju i analizu rezultata ispitivanja čija je raspodjela približno normalna. 1.5 Osnovna metoda, kao što je opisano u ovom dijelu standarda ISO 5725, procjenjuje preciznost metode mjerenja: a) kada se zahtijeva određivanje standardne devijacije ponovljivosti i obnovljivosti, kao što je definisano u ISO 5725-1; b) kada su materijali koji se koriste homogeni ili kada se uticaji heterogenosti mogu uključiti u vrijednosti preciznosti; i c) kada je prihvatljivo korišćenje uravnoteženog rasporeda ravnomjernog nivoa. 1.6 Isti pristup može se koristiti za davanje prethodne procjene o preciznosti za metode mjerenja koje nisu standardizovane ili se rutinski ne koriste.